Agroeca

Knapiatek
Agroeca
Westring, 1861
Ilustracja
Knapiatek brązowy 22
Systematyka
Domena

eukarionty

Królestwo

zwierzęta

Typ

stawonogi

Gromada

pajęczaki

Rząd

pająki

Podrząd

Opisthothelae

Infrarząd

Araneomorphae

Rodzina

obniżowate

Rodzaj

Agroeca

Typ nomenklatoryczny

Agelena linotina sensu Westring, 1861

Synonimy
  • Protagroeca Lohmander, 1944
Multimedia w Wikimedia Commons

Knapiatek (Agroeca) – rodzaj pająków z rodziny obniżowatych.

Opis

Średnich rozmiarów pająki o zwartej budowie ciała. W zarysie jajowaty, o szerokości wynoszącej około ¾ długości karapaks ma niewystającą część głowową i głębokie, wyraźnie widoczne jamki. Owłosienie karapaksu jest krótkie i położone. Ośmioro zbliżonych rozmiarami oczu rozmieszczonych jest ciasno. W widoku od góry przednie pary oczu leżą w linii prostej, natomiast w widoku z przodu para przednio-środkowa leży nieco wyżej niż przednio-boczna. Tylny rząd oczu jest dłuższy, a oczy tylno-środkowe leżą wyraźnie dalej z tyłu niż tylno-boczne. Odległości między kolejnymi oczami tylnego rzędu są równe. Wysokość nadustka jest trochę większa niż szerokość oka z pary przednio-środkowej. Dość tęgie i krótkie szczękoczułki mają 3 ząbki na krawędzi przedniej i 2 lub 3 na krawędzi tylnej. Szczęki mają brzegi przednio-boczne ustawione równolegle. Opistosomę (odwłok) cechuje stożeczek zastąpiony sześcioma szczecinkami. Nadstopia dwóch początkowych par odnóży zaopatrzone są w po trzy pary kolców na stronie spodniej. Pierwsza para odnóży ma ponadto dwie pary kolców na spodzie goleni, trzy pary kolce na grzbietowej stronie uda i jeden lub dwa kolce na jego stronie przednio-bocznej. Czwartą parę odnóży cechuje głęboko wcięty krętarz. Kądziołki przędne są dwuczłonowe, a ich tylna para jest najdłuższa[1].

Rozprzestrzenienie

Takson głównie holarktyczny. Poza Palearktyką i Nearktyką po jednym gatunku stwierdzono w Peru, Kolumbii i Indiach[2]. W Europie występuje 20 gatunków[3], z czego w Polsce stwierdzono 5[4] (zobacz: obniżowate Polski).

Taksonomia

Rodzaj ten wprowadzony został w 1861 roku przez Niklasa Westringa dla pojedynczego, gatunku opisanego przez Karla Ludwiga Kocha jako Philoica linotina[5], który później został zsynonimizowano z Agroeca brunnea. Późniejsze przebadanie zbioru Westringa wykazało jednak, że osobniki oznaczone przez niego jako linotina należą w rzeczywistości do Agroeca proxima, stąd Torbjörn Kronestedt sugeruje w pracy z 2009, że to A. proxima uznać należy gatunkiem typowym rodzaju[6].

Dotychczas opisano około 30 gatunków[2]:

  • Agroeca agrestis Ponomarev, 2007
  • Agroeca annulipes Simon, 1878
  • Agroeca aureoplumata Keyserling, 1879
  • Agroeca bonghwaensis Seo, 2011
  • Agroeca brunnea Blackwall, 1833knapiatek brązowy
  • Agroeca coreana Namkung, 1989
  • Agroeca cuprea Menge, 1873
  • Agroeca debilis O. P.-Cambridge, 1885
  • Agroeca dentigera Kulczyński, 1913
  • Agroeca dubiosissima Strand, 1908
  • Agroeca flavens O. P.-Cambridge, 1885
  • Agroeca gangotrae Biswas & Roy, 2008
  • Agroeca guttulata Simon, 1897
  • Agroeca inopina O. P.-Cambridge, 1886
  • Agroeca kamurai Hayashi, 1992
  • Agroeca kastoni Chamberlin & Ivie, 1944
  • Agroeca lusatica L. Koch, 1875
  • Agroeca maculata L. Koch, 1879
  • Agroeca maghrebensis Bosmans, 1999
  • Agroeca makarovae Esyunin, 2008
  • Agroeca minuta Banks, 1895
  • Agroeca mongolica Schenkel, 1936
  • Agroeca montana Hayashi, 1986
  • Agroeca ornata Banks, 1892
  • Agroeca parva Bosmans, 2011
  • Agroeca pratensis Emerton, 1890
  • Agroeca proxima O. P.-Cambridge, 1871
  • Agroeca spinifera Kaston, 1938
  • Agroeca trivittata Keyserling, 1887

Przypisy

  1. S. Almquist. Swedish Araneae, part 2--families Dictynidae to Salticidae. „Insect Systematics & Evolution, Supplement”. 63, s. 285-601, 2006. 
  2. a b Agroeca. W: World Spider Catalogue [on-line]. World Spider Catalog Association, 2018. [dostęp 2018-07-28].
  3. Wolfgang Nentwig, Theo Blick, Daniel Gloor, Ambros Hänggi, Christian Kropf: Agroeca. W: Araneae. Spiders of Europe. Version 07.2018 [on-line]. Universität Bern. [dostęp 2018-07-28].
  4. Robert Rozwałka, Marzena Stańska: Check-list of spiders (Araneae) of Poland. [dostęp 2013-08-23].
  5. Niklas Westring. Araneae svecicae. „Göteborgs Kungliga Vetenskaps och Vitterhets-Samhälles Handlingar (Ny Tidsföljd)”. 7, s. 1-615, 1861. 
  6. T. Kronestedt. Taxonomic notes on Agroeca (Araneae, Liocranidae). „Arachnologische Mitteilungen”. 37, s. 27-30, 2009. DOI: 10.5431/aramit3705. 
Identyfikatory zewnętrzne (takson):
  • BioLib: 678
  • EoL: 113467
  • GBIF: 2140913
  • INaturalist: 153718
  • ITIS: 871582
  • NCBI: 1107758